قانون صدور چک یکی از مهمترین قوانین حوزه معاملات و دعاوی مالی است. طبق قانون صدور چک (اصلاحی ۱۴۰۳/۰۳/۳۰)، صدور چک بلامحل همچنان جرم محسوب میشود و برای آن مجازات حبس و در برخی موارد ممنوعیت دریافت دستهچک پیشبینی شده است. آشنایی با این مقررات برای فعالان اقتصادی و افرادی که در معاملات از چک استفاده میکنند اهمیت زیادی دارد.
مطابق ماده ۷ قانون صدور چک، هرکس مرتکب بزه صدور چک بلامحل شود به شرح زیر محکوم خواهد شد:
الف) چنانچه مبلغ مندرج در متن چک کمتر از ۷۸۰ میلیون ریال باشد، صادرکننده به حبس تا حداکثر شش ماه محکوم خواهد شد.
ب) چنانچه مبلغ مندرج در متن چک از ۷۸۰ میلیون ریال تا ۳ میلیارد و ۹۰۰ میلیون ریال باشد، مجازات شش ماه تا یک سال حبس خواهد بود.
ج) چنانچه مبلغ مندرج در متن چک بیش از ۳ میلیارد و ۹۰۰ میلیون ریال باشد، صادرکننده به یک تا دو سال حبس و همچنین ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دو سال محکوم میشود.
در صورتی که صادرکننده چندین چک بلامحل صادر کرده باشد، مجموع مبالغ مندرج در چکها ملاک تعیین مجازات خواهد بود.
تبصره (الحاقی ۱۳۸۲/۰۶/۰۲):
این مجازات شامل مواردی که ثابت شود چک بلامحل بابت معاملات نامشروع یا بهره ربوی صادر شده است، نخواهد بود.
برای آشنایی بیشتر با مقررات چک میتوانید مطالب زیر را نیز مطالعه کنید:
- راهنمای کامل مجازات چک بلامحل در قانون ایران
- نحوه شکایت کیفری چک بلامحل
- تفاوت دعوی حقوقی و کیفری چک
- شرایط صدور اجراییه چک از طریق ثبت
مجازات چک بلامحل در قانون جدید ۱۴۰۳؛ از حبس تا ممنوعیت دستهچک]
مقدمه:
بسیاری از افراد در معاملات تجاری خود از چک استفاده میکنند، اما عدم آگاهی از قانون صدور چک میتواند عواقب سنگینی به همراه داشته باشد. طبق آخرین اصلاحات قانون صدور چک در تاریخ ۱۴۰۳/۰۳/۳۰، ضمانت اجراهای کیفری سختی برای صادرکنندگان چک بلامحل در نظر گرفته شده است. در این مقاله به بررسی دقیق ماده ۷ قانون صدور چک و مجازاتهای آن میپردازیم.
ماده ۷ قانون صدور چک؛ مجازات صدور چک بلامحل چیست؟
مطابق با متن اصلاحی قانون، هر کس مرتکب بزه صدور چک بلامحل گردد، بسته به مبلغ چک، به مجازاتهای زیر محکوم میشود:
۱. چکهای کمتر از ۷۸۰ میلیون ریال
اگر مبلغ مندرج در متن چک کمتر از ۷۸۰ میلیون ریال باشد، صادرکننده به حبس تا حداکثر ۶ ماه محکوم خواهد شد.
۲. چکهای بین ۷۸۰ میلیون تا ۳ میلیارد و ۹۰۰ میلیون ریال
چنانچه مبلغ چک در این بازه باشد، مجازات صادرکننده ۶ ماه تا ۱ سال حبس خواهد بود.
۳. چکهای بیش از ۳ میلیارد و ۹۰۰ میلیون ریال
در مبالغ بالاتر از ۳ میلیارد و ۹۰۰ میلیون ریال، مجازات سنگینتر شده و شامل ۱ تا ۲ سال حبس و محرومیت از داشتن دستهچک به مدت ۲ سال است.
نکته مهم: در صورتی که فرد چندین چک بلامحل صادر کرده باشد، مجموع مبالغ تمامی چکها ملاک عمل دادگاه برای تعیین مجازات قرار میگیرد.
تبصره مهم: آیا چک بلامحل همیشه قابل پیگرد کیفری است؟
طبق تبصره الحاقی مورخ ۱۳۸۲/۰۶/۰۲، اگر ثابت شود چک بلامحل بابت معاملات نامشروع یا بهره ربوی صادر شده است، مجازات حبس مذکور در ماده ۷ اعمال نخواهد شد. برای بررسی پروندههای خود در این زمینه، میتوانید صفحه مشاوره حقوقی تخصصی چک را مشاهده کنید.